De Cubaanse rotsleguaan (Cyclura nubila) is een van de grootste en meest robuuste hagedissen van het Caribisch gebied, die endemisch is in de droge kustgebieden en cactustuinen van Cuba en de omliggende kleinere eilandjes.
De leguanen hebben een imposante verschijning met een dik, gespierd lichaam en een staart die langer is dan het lichaam. Hun kleur is over het algemeen grijsachtig tot olijfgroen, maar kan variëren afhankelijk van de temperatuur en het humeur van het dier. De buik is lichter van kleur, en jonge exemplaren vertonen vaak een gestreept patroon over het hele lichaam. Een opvallend kenmerk is de rij stekels die over de ruggengraat loopt, van de nek tot aan de staart, en de grote, benige schubben op de kop. De leguaan heeft een opvallend keelzakje dat bij mannetjes wordt gebruikt om te communiceren en indruk te maken op rivalen of potentiële partners. Het zijn voornamelijk herbivoren, maar ze kunnen ook kleine insecten eten. Een typisch gedrag van de Cubaanse rotsleguaan is het graven van uitgebreide holen om zich te beschermen tegen roofdieren en extreme temperaturen.
De Cubaanse rotsleguaan wordt soms verward met andere soorten binnen het geslacht Cyclura, die eveneens in het Caribisch gebied voorkomen. Hoewel ze allemaal op elkaar lijken, zijn er duidelijke verschillen. Zo is de Blauwe leguaan (Cyclura lewisi), die endemisch is op Grand Cayman, veel groter en heeft een opvallende blauwe kleur bij volwassen mannetjes. De Rhinocerusleguaan (Cyclura cornuta) uit Hispaniola is herkenbaar aan de kenmerkende hoornachtige schubben op zijn snuit. De Cubaanse rotsleguaan heeft deze hoorns niet, maar heeft wel een kenmerkend uiterlijk en een specifieke verspreiding die hem onderscheidt van zijn naaste verwanten.
Wat betreft de huidige status, wordt de Cubaanse rotsleguaan geclassificeerd als "Kwetsbaar" (Vulnerable) door de IUCN. De grootste bedreiging voor de soort is habitatverlies als gevolg van landbouw en de ontwikkeling van toerisme. Daarnaast vormen geïntroduceerde roofdieren, zoals honden en katten, een ernstig gevaar voor zowel volwassen dieren als jonge leguanen. De populaties zijn in de afgelopen decennia sterk afgenomen, hoewel er nog steeds een aantal populaties in het wild bestaan en er beschermingsmaatregelen worden genomen om de soort te behouden.
Deze soort heb ik het laatst in Zoo Antwerpen gezien en gefotografeerd op 16-09-2025.
Deze soort heb ik gezien in Zoo Antwerpen