De Marañón-pijlgifkikker, wetenschappelijk bekend als Excidobates mysteriosus, is een zeldzame en visueel spectaculaire amfibie die zijn oorsprong vindt in een zeer beperkt gebied in het noorden van Peru. De soort is vernoemd naar de Marañón-rivier, aangezien hij uitsluitend voorkomt in de droge loofbossen en struikgewassen van de Cordillera del Cóndor. In tegenstelling tot veel andere pijlgifkikkers die in extreem vochtige regenwouden leven, heeft deze soort zich aangepast aan een specifieke habitat met bromelia’s waarin ze hun eieren leggen en hun kikkervisjes grootbrengen.
Wat betreft de herkenbaarheid is deze kikker onmiskenbaar door zijn unieke kleurpatroon. Het lichaam is diepzwart of donkerbruin en bedekt met regelmatige, helderwitte tot roomkleurige ronde stippen. Deze stippen zijn over het hele lichaam verdeeld, inclusief de poten en de kop, wat zorgt voor een contrastrijk uiterlijk dat dient als waarschuwingskleur (aposematisme) voor predatoren. Met een gemiddelde lengte van ongeveer 2,5 tot 3 centimeter is het een relatief kleine soort, maar door de felle tekening valt hij direct op tegen de groene bladeren van de bromelia's waarin hij leeft.
In vergelijking met andere soorten uit de familie van de pijlgifkikkers (Dendrobatidae), zoals de bekende blauwe pijlgifkikker (Dendrobates tinctorius), is het patroon van de Excidobates mysteriosus veel symmetrischer en consistenter gestippeld. Waar veel andere soorten variabele vlekken of strepen vertonen, behoudt de Marañón-pijlgifkikker vrijwel altijd zijn karakteristieke "polkadot"-uiterlijk. Het verschil met nauwverwante soorten binnen het geslacht Excidobates zit hem vooral in de intensiteit van het zwart en de zuiverheid van de witte stippen; andere soorten hebben vaak een meer gelige of oranje gloed in hun tekening.
De huidige status van de Marañón-pijlgifkikker is zeer kritiek. De soort staat op de Rode Lijst van de IUCN geclassificeerd als 'Bedreigd' (Endangered). Omdat het dier slechts in een piepklein geografisch gebied voorkomt, is het extreem kwetsbaar voor veranderingen in de omgeving. De grootste bedreigingen zijn de illegale handel voor de exotische huisdierenmarkt en de vernietiging van hun leefgebied door kleinschalige landbouw en branden. Omdat de kikkers voor hun voortplanting volledig afhankelijk zijn van specifieke bromelia-soorten, leidt het verdwijnen van deze planten direct tot een afname van de populatie.
Deze soort heb ik het laatst in Tierpark Berlin gezien en gefotografeerd op 17-03-2026.
Deze soort heb ik gezien in Tierpark Berlin